Dogodilo se na današnji dan

Događaji na dan 5. decembar/prosinac
1484. – Papa Inocent VIII. izdao je bulu Summis desiderantes affectibus kojom se odobrava proganjanje i osuđivanje vještica na području Njemačke i to od strane inkvizitora kao najvišim čuvarima rimokatoličke vjere, što im je dalo široke ovlasti u proganjanju i osuđivanju navodnih vještica i heretika. Pokrenut je val procesa protiv vještica, odnosno žena koje su smatrane pomagačicama sotone.

1766. – Londonska aukcijska kuća „Kristi“ održala je prvu aukciju.

1917. – Lelegacije Sovjetske Rusije i sila Osovine potpisale su primirje u mestu Brest-Litovsku u Belorusiji. Mirovni ugovor, kojim je Rusija bila prisiljena da se povuče iz Finske, Letonije, Estonije, Litvanije, Poljske i nekih područja Turske i da Nemačkoj plati ratnu odštetu od šest milijardi zlatnih maraka, potpisan je 3. marta 1918.

1918. – U Zagrebu izbio veliki protest protiv stvaranja Kraljevine Srba, Hrvata i Slovenaca koji je ugušen u krvi, po zapovijedi Grge Budislava Angjelinovića.

1926. – Održana je premijera filma Oklopnjača Potemkin, slavnog sovjetskog redatelja Sergeja Eisensteina.

1931. – Hram Hrista Spasitelja u Moskvi je uništena po nalogu Staljina.

1933. – Kongres SAD ratifikovao je amandman 21. Ustava SAD kojim je ukinuta prohibicija, uvedena u januaru 1920. na osnovu 18. ustavnog amandmana.

1934. – Žene su u Turskoj dobile pravo glasa.

1943. – Saveznici bombardirali Split i Kaštel-Sućurac. U Kaštel-Sućurcu u crkvi je tim bombardiranjem ubijeno više od sto ljudi.

1945. – Tokom vežbi pet američkih bombardera poletelo je iz vazdušne baze u Floridi i nikada se nisu vratili. Pretpostavlja se da je „Izgubljena eskadrila“, kako su nazvani, nestala u „Bermudskom trouglu“.

1952. – Osnovan Muzej Nikole Tesle u Beogradu.

1962. – SAD i SSSR su postigli dogovor o saradnji u kosmičkim istraživanjima u miroljubive svrhe.

1977. – Egipat je prekinuo odnose sa Sirijom, Libijom, Alžirom, Irakom i Južnim Jemenom, arapskim zemljama koje su se usprotivile započetom mirovnom procesu između Egipta i Izraela.

1978. – U Iranu je izbio talas protesta, koji su protiv šaha Reze Pahlavija podstakle islamske verske vođe. Proizvodnja nafte je, zbog štrajkova, smanjena gotovo na polovinu.

1993. – Gradonačelnik Beča ranjen je u svojoj kući u eksploziji pisma-bombe. To je bilo peto pismo-bomba poslato u toku tri dana novinarima, sveštenicima i drugim osobama koje su imale neku vezu sa imigrantskom grupacijom u Austriji.

1995. – Članice NATO-a odobrile su upućivanje 60.000 vojnika u Bosnu radi očuvanja mira postignutog Dejtonskim sporazumom. Najveća operacija Atlantskog saveza od njegovog osnivanja 1949. sprovedena je pod nazivom „Zajednički poduhvat“.

1995. – Armija Šri Lanke zauzela je Džafnu, grad na istoimenom poluostrvu, koji je pet godina bio glavno uporište tamilskih pobunjenika.

1996. – Predsednik SAD Bil Klinton imenovao je Madlen Olbrajt za državnog sekretara, kao prvu ženu na toj funkciji u američkoj istoriji.

2001. – Avganistanske vođe dogovorile su se o formiranju post-talibanske vlade, koju će predvoditi Paštun Hamid Karzai.

2006. – Telekom Srbija kupio 65% državnog kapitala Telekoma Srpske za 646 miliona evra, čime je za 179 miliona evra nadmašio ponudu Telekoma Austrija. Ugovor o kupoprodaji potpisan je 19.01.2007.

Rođeni na dan 5. decembar/prosinac
1443. – Rođen Papa Julije II (1503-1513) italijanski sveštenik.

1714. – Rođen Bogomir Palković, hrvatski pisac iz Gradišća.

1782. – Rođen Martin van Buren, američki političar, 8. predsjednik SAD-a.

1855. – Rođen Ambroz Haračić, hrvatski florist.

1859. – Rođen Džon Dželiko, britanski admiral i državnik.

1867. – Rođen Jozef Klemens Pilsudski poljski državnik, maršal.

1901. – Rođen Walt Disney, američki crtač animiranog filma i producent.

1901. – Rođen Werner Heisenberg, nemački fizičar. Godine 1932. dobio je Nobelovu nagradu iz fizike.

1954. – Rođen Boro Primorac, fudbaler Hajduka, strijelac prvog gola na Poljudu.

1965. – Rođen Slađan Šćepović, srpski fudbaler i trener.

1969. – Rođen Dean Računica, hrvatski fudbaler i trener.

1975. – Rođen Ronnie O'Sullivan, engleski snukeraš.

1978. – Rođen Marselo Zalajeta, urugvajski fudbaler.

1979. – Rođen Rustam Kasimdžanov, uzbekistanski šahovski velemajstor.

1979. – Rođen Mateo Ferari, italijanski fudbaler.

1982. – Rođena Marija Omaljev-Grbić, hrvatska glumica.

1984. – Rođen Roko Leni Ukić, hrvatski košarkaš.

1985. – Rođen Frankie Muniz, američki glumac i vozač utrka.

1985. – Rođen Andre Pjer Žinjak, francuski fudbaler.

1988. – Rođen Miralem Sulejmani, srpski fudbaler.

Umrli na dan 5. decembar/prosinac
1791. – Umro Wolfgang Amadeus Mozart, austrijski kompozitor.

1870. – Umro Alexandre Dumas, francuski pisac.

1925. – Umro Josip Pazman, hrv. svećenik, ravnatelj Hrv. zavoda sv. Jeronima u Rimu.

1926. – Umro Claude Monet, francuski slikar.

1932. – Umro Josip Bersa, hrvatski književnik i arheolog.

1940. – Umro Jan Kubelik, češki violinista i kompozitor.

1965. – Umro Joseph Erlanger, američki fiziolog, nobelovac.

1967. – Umro Miloš Đurić, srpski klasični filolog, helenista, profesor, filozof, prevodilac, redovni član Srpske akademije nauka i umetnosti.

2001. – Umro Peter Blake, legendu jedriličarstva.

2003. – Umrla Zdravka Krstulović, hrvatska glumica.

2007. – Umro Karlheinz Stockhausen, njemački skladatelj.

2009. – Umrla Gordana Kovačević, jugoslovenska i srpska reprezentativka u košarci.

2013. – Umro Nelson Mandela, južnoafrički političar, borac protiv apartheida i prvi crni predsjednik JAR-a.

2014. – Umrla Fabiola de Mora y Aragón, belgijska kraljica.

Praznici i spomendani na dan 5. decembar/prosinac
– Međunarodni dan volontera.